Wat houdt HACCP in?

HACCP in de tuinbouw HACCP in de tuinbouw helpt bij het creëren van een goede bedrijfshygiëne. Hygiëne is namelijk van groot belang in de groente- en fruitteelt om de voedselveiligheid te kunnen garanderen. HACCP-richtlijnen helpen bij het waarborgen van de voedselveiligheid door de risico’s in het productieproces in kaart te brengen. Op deze manier kunnen risico’s beperkt worden.

Soorten risico’s

HACCP bestaat uit twee pijlers: het analyseren van de risicofactoren (HA = Hazard Analysis) en het bepalen van de kritische beheerspunten binnen het productieproces waarop controle uitgevoerd moet worden op deze risicofactoren (Critical Control Points). Het HACCP-systeem noemt drie soorten risico’s:
  • Microbiologische risico’s: besmetting met bacteriën, schimmels, virussen of viroïden.
  • Chemische risico’s: schadelijke stoffen zoals resten van gewasbeschermingsmiddelen of andere schadelijke stoffen
  • Fysische risico’s: onder andere glas en scherpe metaal- of houtdeeltjes.

Richtlijnen HACCP

Er bestaat geen kant-en-klaar protocol voor HACCP in de tuinbouw; ieder bedrijf dient zelf invulling te geven aan dit systeem. Wel zijn er zeven richtlijnen die je kan gebruiken om aan de HACCP-richtlijnen te voldoen:
  • Breng alle mogelijke risico’s op jouw bedrijf in kaart.
  • Stel vast welke risico’s daadwerkelijk een gevaar vormen en ga na welke maatregelen je kunt nemen om dit gevaar te voorkomen of zo veel mogelijk te beperken.
  • Stel de kritische beheerspunten binnen jouw bedrijf vast, zodat je hierop controle kan uitvoeren en daarmee de gevolgen van het risico kan voorkomen, elimineren of tot een aanvaardbaar niveau kan terugbrengen.
  • Geef per CCP de kritische grenzen aan: op welk moment moet er actie ondernomen worden bij de verschillende kritische beheerspunten?
  • Bepaal hoe de CCP's bewaakt moeten worden: hoe moet er op ieder punt controle uitgevoerd worden?
  • Leg vast welke maatregelen er per CCP getroffen moeten worden wanneer het risico niet beheerst wordt, zodat de situatie weer veiliggesteld kan worden.
  • Zorg dat de CCP’s periodiek gecontroleerd worden om een veilige situatie te kunnen garanderen.
  • Houd documentatie en registraties van het systeem en de controles bij, zodat de systeemuitvoering door instanties gecheckt kan worden.

Aandachtspunten HACCP in de tuinbouw

Er is dus geen duidelijk stappenplan voor HACCP in de tuinbouw. Wel zijn er verschillende punten waarmee je rekening kunt houden:
  • Er zijn verschillende factoren die invloed hebben op de bedrijfshygiëne. Neem deze daarom op in het hygiëneplan. Met name personen vormen een serieus risico wat betreft verspreiden van ziektes. Handenontsmetting en het ontsmetten van schoeisel bij binnenkomst is daarom van het grootste belang.
  • Ook de reiniging van materialen is belangrijk. Voor het reinigen van machines en apparatuur die in aanraking komen met voedingsmiddelen, moet een HACCP-gercertificeerd reinigingsmiddel gebruikt worden. 
  • Het dragen van blauwe handschoenen zorgt ervoor dat producten niet besmet kunnen raken via bacteriën of andere vormen van vervuiling op de handen. De blauwe kleur zorgt ervoor dat de handschoen beter zichtbaar is wanneer een werknemer hem verliest. Dit geldt ook voor blauwe pleisters. Tevens is hierin metaalfolie verwerkt, zodat een metaaldetector de pleister opmerkt.
  • Werknemers zijn vaak op de hoogte van de hygiëneregels op het bedrijf, maar bezoekers zijn dit niet. Zorg daarom voor een duidelijk hygiëneprotocol voor bezoekers en biedt hen de juiste overkleding aan (zoals overschoenen, gastenjassen, handschoenen en haarnetjes).
  • Ook in het productie- en verwerkingsproces is een goede hygiëne van belang. Door bijvoorbeeld te werken met verschillende kleuren gereedschap of met genummerd gereedschap, is de kans op kwijtraken van gereedschap kleiner. Plastic gereedschap voorkomt daarnaast besmetting van het product, omdat zich hier geen bacteriën in kunnen nestelen (in tegenstelling tot houten gereedschap).
  • Bij het smeren van machines dien je gebruik te maken van een smeerolie met het keurmerk Food Grade. Producten met dit keurmerk zijn geheel veilig voor consumptie.
  • Werk je met voedingsmiddelen, let dan op dat er in de verwerkingsruimte ook HACCP gecertificeerde lampen gebruikt worden die voldoen aan de voedsel hygiëne normen. Bij breuk worden de glasscherven en chemicaliën van de lamp veilig opgevangen, zodat deze niet op of in jouw product terecht kunnen komen. 

Controle op voedselveiligheid

De NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) is de overheidsinstantie die controleert of bedrijven zich houden aan de hygiëneregels. De inspecteurs van de NVWA controleren of er op een bedrijf wordt gewerkt met een voedselveiligheidsplan dat is gebaseerd op de HACCP richtlijnen. Klik hier voor meer informatie over de inspecties van de NVWA.

Overzicht HACCP producten

Er zijn verschillende producten verkrijgbaar die HACCP zijn goedgekeurd voor gebruik in de tuinbouw. Hieronder vind je een totaaloverzicht van deze producten:

HACCP handschoenen

HACCP gastenjassen

HACCP overalls
Handschoenen
Gastenjassen
Overalls





HACCP overschoenen

HACCP baretten

HACCP ontsmettingsmat
Overschoenen
Baretten
Ontsmettingsmatten





HACCP handenontsmetting

HACCP verbanddozen

HACCP messen en scharen
Handenontsmetting
Verbanddozen en pleisters
Messen en scharen





HACCP olie

HACCP ongediertebestrijding

Hygiënestations
Olie
Ongediertebestrijding
Hygiënestations
     
HACCP lampen
    
Lampen    


Vragen over HACCP in de tuinbouw

Heb je vragen over de toepassing van HACCP in de tuinbouw, of wil je meer informatie over een van de producten? Neem dan contact op met productspecialist Service artikelen Martin Meuldijk, of stel je vraag via onderstaand formulier.


Contactformulier
Wanneer je jouw vraag stelt via onderstaand formulier, nemen wij zo snel mogelijk contact met je op - op werkdagen zelfs binnen 24 uur.
Gerelateerde artikelen
- Tips voor veilig werken in de tuinbouw
- Hoe stel je een hygiëneprotocol voor bezoekers op?
- Veelgestelde vragen aan onze specialisten